गाझा/जेरुसलेम: इजरायल-हमास (Israel-Hamas War) संघर्षामुळे गाझामध्ये निर्माण झालेले मानवी संकट दिवसेंदिवस अधिक गंभीर होत आहे. गेल्या काही आठवड्यांत झालेल्या तीव्र संघर्षात रुग्णालये, शाळा आणि रहिवासी परिसर उद्ध्वस्त झाले आहेत. या विध्वंसामुळे हजारो नागरिक बेघर झाले असून, गाझा आरोग्य मंत्रालयाच्या म्हणण्यानुसार, 64,000 हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला आहे, ज्यात मोठ्या संख्येने महिला आणि मुलांचा समावेश आहे. जागतिक स्तरावर या परिस्थितीबद्दल गंभीर चिंता व्यक्त केली जात आहे.

गाझातील गंभीर परिस्थिती आणि UNICEF चा अहवाल

गाझा पट्टीतील रुग्णालयांमध्ये औषधे आणि विजेची तीव्र कमतरता आहे. यामुळे जखमींवर उपचार करणे अशक्य झाले आहे. UNICEF (युनिसेफ) च्या नुकत्याच आलेल्या अहवालानुसार, या संघर्षामुळे लहान मुलांच्या मृत्यूचे प्रमाण लक्षणीय वाढले आहे, आणि हजारो मुले गंभीर मानसिक आघाताचा सामना करत आहेत. अन्नधान्य आणि स्वच्छ पाण्याचीही तीव्र टंचाई आहे.

जागतिक स्तरावरून युद्धविरामाचे आवाहन

या मानवी संकटाला तोंड देण्यासाठी जगभरातील राष्ट्रे आणि संघटनांनी तात्काळ कारवाईची मागणी केली आहे. संयुक्त राष्ट्रांचे महासचिव (UN Secretary-General) अँटोनियो गुटेरेस (António Guterres) यांनी तात्काळ युद्धविरामाची मागणी करत म्हटले आहे की, “गाझातील नागरिक सर्वात जास्त पीडित आहेत. त्यांच्या जीवनाचे रक्षण करणे ही आंतरराष्ट्रीय समुदायाची प्राथमिक जबाबदारी आहे.” अमेरिका, फ्रान्स आणि ब्रिटन सारख्या प्रमुख देशांनी गाझामध्ये मानवतावादी मदतीसाठी (Humanitarian Aid) सुरक्षित कॉरिडॉर सुरू करण्याची मागणी केली आहे. दुसरीकडे, शेजारील इजिप्तने काही अटींवर गाझामध्ये मदत पोहोचवण्यास सुरुवात केली आहे.

राजकीय परिणाम आणि भारताची भूमिका

हा संघर्ष केवळ गाझापुरता मर्यादित नसून, यामुळे संपूर्ण मध्यपूर्वेतील (Middle East) स्थिरतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.

• अरब राष्ट्रांनी (Arab Nations) इस्रायलच्या कारवाईविरोधात तीव्र प्रतिक्रिया दिली असून, अनेक देशांनी युद्धविरामाची मागणी केली आहे.
• अमेरिकेने इस्रायलच्या “आत्मसंरक्षणाच्या अधिकाराला” समर्थन दिले आहे, पण त्याचबरोबर नागरिकांचे नुकसान कमी करण्याचे आवाहनही केले आहे.
• भारताने (India) दोन्ही बाजूंनी संयम राखण्याचे आणि चर्चेतून मार्ग काढण्याचे आवाहन करत, या समस्येचे शांततापूर्ण निराकरण करण्याचे महत्त्व अधोरेखित केले आहे.

गाझामधील मानवाधिकार संघटनांच्या मते, सध्या गाझामध्ये मानवी जीवन वाचवणे ही सर्वात मोठी प्राथमिकता आहे. जर तातडीने युद्धविराम (Ceasefire) झाला नाही, तर या संघर्षाचे परिणाम केवळ मध्यपूर्वेपुरते (Middle East) मर्यादित राहणार नाहीत, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.